Friedrich Engels

Alman Sosyalist Kuramcısı, Friedrich EngelsFilozof

Doğum           : 1820

Ölüm              : 1895

Zengin bir dokuma sanayicisinin sekiz çocuğundan en büyüğüdür. Berlin Üniversitesi’nde Yunanca ve Latince öğrendi. Önceleri bağlandığı Hegelcilerden koptuktan sonra 1843’te babasına ait fabrikaların Manchester’deki şubesinde çalışmak üzere İngiltere’ye gitti.

1844’te bir makalesini Marx‘ın Paris’te çıkardığı dergiye gönderdi. Marx’ın dikkatini çekince, aralarında başlayan yazışma sonucu Paris’te yaşanımın sonuna kadar sürecek işbirliğini doğuran tanışma gerçekleşti (Eylül 1844), İşçi sınıfının içinde bulunduğu koşulları yakından inceleyerek 1845’te Die Lage der Arbeitenden Klasse in England (İngiltere’de İşçi Sınıfının Durumu) adlı eseri yayımlandı.

Marx ile birlikte kaleme aldığı Die Heilege Familie (Kutsal Aile) 1845’te yayımlandı. Bunu ortak eser olan içinde tarihsel maddeciliğin temellerini taşıyan Die Deutsche Ideologie (Alman İdeolojisi) 1846 izledi. Bu ortak çaba 1847′ de Londra’da Komünistler Federasyonu’nun kurulmasını da sağladı. Birlikte Komünizmin İIkeleri adlı programı hazırladılar. Bunu yine 1848’de birlikte hazırladıkları Komünist Manifestosu (Menifest der Kommunusticshen Partei) izledi.

1848 Devrimi’ne katılmak için Almanya’ya gitti, ardından babasının Manchester’daki işletmesinin başına döndü. Londra’ya yerleşen Marx‘ı parasal yönden destekledi, 1854’te babasının şirketine ortak olunca desteğini daha da artırdı. 1864’te Birinci Komünist Enternasyonal’in Londra’daki örgütlenmesinde etkinliği Marx kadar oldu. 1870’te Londra’ya yerleşti. Paris Komünü’nün 1871 yenilgisiyle Enternasyonal’in merkezinin New York’a taşınması Engels‘i Fransız ve Alman sosyalistleriyle daha sıkı ilişkiye itti.

Eugen Dühring‘e (1883-1921) karşı yazdığı ve Anti Dühring adıyla bilinen Herrn Eugen Dühring’s Umwalzung der Wissenschaft’ı (Bay Eugen Dühring’in Bilimi Yıkması) yayımlayarak tarihsel maddeciliğin ilkelerini ortaya koydu. Marx‘ın 1883’te ölümünden sonra Marksizmin öncüsü konumuna geldi. 1884’le yayımladığı Ailenin, Özel Mülkiyetin ve Devletin Kökeni (Der Ursprung der Familie, des Privateigentums und des Staats) ile toplumların evrimini bir bütünlük içinde ortaya koyarak tarihsel maddeciliği temeline oturttu.

Bu arada Marx‘ın notlarından yararlanarak Das Kapitalin 2. ve 3. ciltlerini 1885 ve 1894’te yayımladı. Engels‘in etkinliğiyle 1889’da Paris’te İkinci Komünist Enternasyonal kuruldu. Marx ile 1844-1883 arasındaki yazışmaları 1913’te 4 cilt olarak yayımlandı.

Friedrich Engels’in Diğer Eserleri

Der Deutsche Bauernkrieg (Alman Köylü Savaşı) 1850, Socialisme Utopique et Socialisme Scientifique (Ütopik Sosyalizm ve Bilimsel Sosyalizm) 1880, 1873-1883 arasında yazdığı notlardan 1925’te yayımlanan Dialektik der Natur (Doğanın Diyalektiği), Ludwig Feuerbach und der Ausgang der Klassischen Deutschen Philosophie (Ludwig Feuerbach ve Klasik Alman Felsefesinin Sonu) 1888, yine ölümünden sonra yayımlanan Die Rolle der Gewalt in der Geschichte (Tarihte Gücün Rolü) 1886.

Komünist Manifesto Karl Marx & Friedrich Engels