Akşemsettin

Osmanlı Devlet Adamı, Bilgini, Hekim ve Şeyhiaksemsettin

Doğum           : 1389

Ölüm              : 1459

Asıl Adı          : Mehmet Şemsettin bin Hamza

Şeyh Şehabettin Sühreverdi soyundan olan Akşemsettin Babasıyla birlikte Şam bölgesinden Samsun’un Kavak İlçesine göç etti. Eğitimini tamamladıktan sonra öğretmen (Osmancık ve Göynük) oldu; Tasavvuf dalına geçti. Hacı Bayram-i Veli izinden gitti.

Tıp ve eczacılık üzerine yaptığı çalışmalarla Lokman-i Sâni (İkinci Lokman) unvanını elde etti. Hacı Bayram’ın tavsiyesi sayesinde II. Murat, onu Fatih Sultan Mehmet’in hocası olması için Göynük’ten Edirne’ye getirdi. Fatihin eğitiminde çok etkili oldu ve öğrencisini saltanatında da bırakmadı. Fatih yönetimine ve askeri güçlenişe büyük katkı yaptı.

Daha önce İslam Ordusuyla İstanbul’u kuşatmış olan ve burada vefat eden Ebu Ayyub el-Ensari‘nin (bugün Eyüp Sultan) mezarını keşfetti ve gösterdi. İstanbul’dan döndükten sonra gönüllü olarak Göynük’e döndü. Bayramiye Tarikatını yayam için çalışmalar yaptı  ve eserlerini yazmaya devam etti. Göynük’te öldü ve gömüldü.

Eserleri

Eserlerinden;

  • Risaletü’n-Nuriyye, Arap Bayramiye Tarikatı ve Sufi görüş görüşlerini savunmaktadır.
  • Def-i Metain veya Hall-i Müşkilat, Tasavvuf’taki eski Sufi mezheplerinin çözümlerini ortaya koyar.
  • Risale-i Şer-i Akval-i Hacı Bayram Veli,
  • Fatih Sultan Mehmet’e yazmış olduğu iki mektup vardır.

Akşemsettin Belgeseli