Perikles

Atinalı Devlet Adamıperikles

Doğum           : İ.Ö 495

Ölüm              : İ.Ö 429

Orijinal Adı   : Pericles

Ailesinin zengin olması ona Anaksagoras, Elealı Zenon ve Damon gibi ünlü düşünürlerden eğitim alma fırsatı sağladı. 30 yaşındayken siyasete atıldı. M.Ö. 462 yılında Ephialtes ile beraber komutanlığa atandı. Bir suikast sonucu Ephialtes öldürülünce Halk Partisi’nin başında yer aldı.

Çalışmaları

Perikles, halkın sahip olduğu mülkiyete göre vatandaşların siyasi haklardan yararlanma ilkesine son verdi. Devlette çalışacakların seçim sonucu belirlenmesini sağladı. Çalışanlara sunduğu hizmet karşılığı ödeme hizmeti sistemini başlattı. M.Ö. 451’de Atina vatandaşı olmak için baba ve annenin Atinalı olmasına izin veren bir yasa kabul etti.

Perikles Atina, Ege Denizi’nin egemenliğini güvence altına almasının ardından Perslere karşı yapılan başarılı bir dış politika ile uzunca bir süre süregelen savaşı antlaşmayla sonlandırdı (M.Ö. 448). Perslere karşı kurulmuş olan AtticaDelos Denizcilik Birliği’ni bir imparatorluğa dönüştürdü. M.Ö. 448 yılının başında Perslerle olan savaşın sona ermesini kutlamak, ayrıca denizlerin diğer kentlere açılmasını sağlayıp serbest ticareti gerçekleştirmek amacıyla kent devlet temsilcilerini toplantı için Atina’ya çağırdı. Bu çağrıya uymayı reddeden başta Sparta olmak üzere, Delphoi Eboea Megara ve Boeotia ile savaşmak durumunda kaldı. M.Ö. 446 yılında, Atina ile Sparta arasındaki otuz yıllık bir antlaşma imzalandı.

Kolonilerden aldığı vergilerle, denizleri kontrol altında tutmak için kalıcı bir filo inşa etti. Atinalılar tarafından vatandaşlarının gelir düzeyini yükseltmek için başlatılan büyük ölçekli bir inşaat programının sonunda Parthenon, Propylaion ve Odeon gibi anıtsal yapılar inşa etti. M.Ö 443 yılında Strategos seçildi. M.Ö. 441-440 kışında, Persler tarafından desteklenen Smos (Sisam) Ayaklanmasını yönettiği bir kampanyaya öncülük etti. Boğazı kontrol ettikten sonra Karadeniz’de (Sinop, Samsun / Amisos), Trakya ve Khalkidikia’da koloniler kurdu. Görünüşe göre Otuz Yıllık Antlaşma uyarınca belirlenen güç dengesine göre davranmanın yanı sıra, müttefikleri bu yoldan sıkıştırma politikası izlemiştir.

Sonunda Korkyra (Korfu), Korinthos’la bir savunma antlaşması imzaladı. Bağlantı noktalarını bazı Sparta yanlısı ülkelere kapattı. Bu durum M.Ö. 431’de eski düşmanlığın şiddetlenmesine yol açtı. Böylece 27 yıl süren (M.Ö. 431-404) Peloponosia Savaşı başladı. Her ne kadar Perikles Attika’yı korumaya dahil etse de Attika yakıldı. Düşmanları tarafından kendisine verilen gizli ödeneğin hesabını vermediğinden, görevinden alınmış ve 50 talent para cezası verdiler. Bununla birlikte, durumun kötüye gittiğini gören Atinalılar M.Ö. 429’un baharında onu geri getirdiler. Perikles kısa süre sonra Atina’da ortaya çıkan veba sonucunda yaşamını yitirdi.

Perikles Belgeseli