Georg Wilhelm Friedrich Hegel

Alman Filozof,Georg Wilhelm Friedrich Hegel

Doğum           : 1770

Ölüm              : 1831

Felsefe, hukuk, ilahiyat ve dilbilim okuduğu Tübingen Üniversitesi’ni 1793’te bitirdi. Bir süre Bern ve Frankfurt’ta özel dersler verdi. Okul arkadaşı Schelling ve Hölderlin ile yakın ilişkiler kurdu. 1801’de Jena Üniversitesi’nde doçent olduysa da kentin Fransızların eline geçmesi üzerine Bamberg’e geçip ünlü şair Goethe‘nin de desteğiyle kurduğu gazetesinde çalışmalarını yayımladı (1807-1808).

1808-1812 arasında Nürnberg’de lise müdürlüğü yaptı. 1812’de Wissenschaft der Logik (Mantık Bilim) adlı kitabının yayımlanması üzerine Heidelberg Üniversitesi, Felsefe Kürsüsü’ne atandı. 1817’de Enzyklopadie der Wissenschaften (Bilimler Ansiklopedisi) yayımlandıktan sonra da Berlin Üniversitesi’ne atandı (1818); koleradan ölene kadar bu görevde kaldı.

Hegel Felsefesi

İdealizmin bir felsefi tutum olduğunu, bu tutuma göre varlığın ancak kendi konusundaki düşünce içinde mevcut olduğunu ve düşünceye bağlı olmayan bir gerçeğin bulunmadığını savunması onu Alman idealizminin en güçlü temsilcisi yaptı. Felsefesini: “Evrenin Yaratılışı”, “doğa felsefesi” ve “madde dışı varlık felsefesi” olmak üzere üç temel konu üzerinde odaklaştırdı. Hegel, çeşitli sorunlara çözüm ararken bu üç konudan yola çıkarak insan düşüncesinin gelişim aşamalarım sav-karşısav-bireşim üçlüsüne dayalı bir yöntemle açıklamaya çalıştı. Hegel‘de sav varlık, karşısav yokluk, bireşim ise oluş biçiminde ortaya konularak diyalektik yöntemin üç temel öğesi olarak ele alınmıştır.

Devletle ilgili görüşlerini kendi düşünce çizgisinde tarihsel verilerin yardımına sığınan Hegel‘e göre: İnsanlık tarihi üç büyük evre geçimiştir:

1) Çin, Hint, Mısır, Babil ve Iran gibi eski doğu ülkeleri;

2) Yunan-Roma uygarlıkları;

3) Hıristiyanlığın egemen olduğu devlet anlayışı.

Bunların ilkinde yekte, toplumun başında bulunan kişide toplanmıştır. İkincisinde tek kişinin iradesinden çıkıp belli yasa ve kurallara dayanır. Üçüncüsünde ise tüm yurttaşların özgürlüğü ve kendi iradeleriyle devletin yaşamasına yardımcı olmaları amaçlanmıştır. Ahlak konusunda ise bireyin iradesiyle genel iradenin uyumu ve kaynaşmasının kişiyi nesnel ahlaka ulaştırdığını savunarak bu nesnel ahlakın gerçekleşmesinde diyalektik yöntemin egemenliğini vurgular.

Çağında felsefesi Prusya Devleti’nin resmi felsefesi olan ve en büyük etkisini 19. yüzyılda maddeci düşüncenin gelişmesinde ve bundan kaynaklanan Marksçı tarihsel maddeci kuramın biçimlenmesinde gösterir.

Hegel’in Başlıca Eserleri

  • Differenz des Ficheschen und Schellingschen Systems der Philosophie (Fichte ve Schelling‘ in Felsefe Sistemleri Arasındaki Ayrılık) 1801,
  • Phanomenologie des Geistes (Ruhun Fenomenolojisi) 1806,
  • Grundlinien der Philosophie des Rechts (Hukuk Felsefesinin Temel Çizgileri) 1821,
  • Vorlesungen über die Philosophie der Geschingte (Tarih Felsefesi Üstüne Dersler) 1837.

Hegel’in Siyaset ve Tarih Felsefesi